De Stille Getuige van de Koude Oorlog: De BB Schuilkelders in Emmen

In het rustige stadje Emmen, waar het dagelijkse leven zijn gang leek te gaan als een kalme rivier, lag een geheim verscholen onder de grond. Een overblijfsel uit de tijd van spanningen en dreiging, een herinnering aan een tijdperk doordrenkt van angst en voorbereiding. Het was de ondergrondse commandobunker van de voormalige dienst Bescherming Bevolking (BB), gelegen aan de Klepel.

Het was het jaar 1952 toen de eerste plannen werden gesmeed voor dit bolwerk van bescherming. De Koude Oorlog woedde in alle hevigheid en Nederland, net als vele andere landen, was doordrongen van de dreiging van een mogelijke Russische aanval. De BB, opgericht door de overheid, kreeg de taak om de bevolking te beschermen tegen de dreiging van oorlogsgeweld. Het waren onzekere tijden, waarin angst en paraatheid hand in hand gingen.

Op de locatie waar voorheen de brandweerkazerne en ambulancepost stonden, verrees een complex van beton en staal dat meer weg had van een fort dan van een gewoon gebouw. Hier, diep onder de grond, werd de regio Emmen voorbereid op een eventuele aanval. De bunker was geen schuilplaats voor gewone burgers, maar een strategisch knooppunt van waaruit de BB haar taken kon coördineren.

Met zorgvuldige planning en vakmanschap werd de bunker gebouwd, met diverse vertrekken zoals een verbindingskamer, slaapzaal, kantine en voorraadkamer. Het bood ruimte aan maximaal 54 personen, die in geval van nood hun plicht zouden vervullen met een onwankelbaar gevoel van plicht en opoffering.

Terwijl de jaren verstreken, bleef de bunker trouw zijn wacht houden onder de aarde. De dreiging van een nucleaire oorlog vervaagde langzaam, maar de herinnering aan die tijd bleef levendig, bewaard in de betonnen muren en stalen deuren van de bunker.

In 2014 werd de bunker erkend als de best bewaarde Nederlandse bunker uit de Koude Oorlog, een stille getuige van een tijd die voor velen slechts een herinnering was geworden. Beheerd door de Stichting Archeologie en Monument (SAM), werd de bunker gekoesterd als een waardevol historisch erfgoed, een symbool van veerkracht te midden van dreiging.

Maar de tijd laat geen monument onaangeroerd. In 2023 werd een nieuwe entree gebouwd, een eerbetoon aan de geschiedenis die diep onder de grond verborgen lag. Het was een teken dat, hoewel de dreiging van de Koude Oorlog vervlogen was, de herinnering aan die tijd nooit verloren zou gaan.

En zo staat de BB Schuilkelders in Emmen vandaag de dag als een stille herinnering aan een tijd van angst en paraatheid, een tijd waarin de mensheid haar adem inhield en zich voorbereidde op het ondenkbare. Moge het dienen als een herinnering aan de veerkracht van de menselijke geest en de hoop op een toekomst vrij van angst en dreiging.